تبلیغات
دپارتمان مشاوره و برنامه ریزی تحصیلی - دروغ
 
دپارتمان مشاوره و برنامه ریزی تحصیلی
درباره وبلاگ



مدیر وبلاگ :
ابزار تلگرام
ابزار تلگرام


قالب وبلاگ | ابزار پیام نگار
مطالب اخیر
نویسندگان

قال رسول الله صلی الله علیه و سلم: ان الصدق یهدی البر و ان البر یهدی الجنة و ان الرجل لیصدق حتی یكتب عند الله صدیقا و ان الكذب یهدی الی الفجور و ان الفجور یهدی الی النار و ان الرجل لیكذب حتی یكتب عند الله كذابا. متفق علیه.

رسول اكرم صلی الله علیه و سلم میفرمایند: راستگویی انسان را به سوی نیكی میبرد و نیكی او را وارد بهشت میكند فرد پیوسته راست میگوید تا جایی كه در نزد خداوند صدیق (بسیار راستگو) لقب میگیرد و دروغ انسان را بسوی زشتی میكشاند و گناه فرد را وارد جهنم میكند، شخص پیوسته دروغ میگوید تا اینكه در پیشگاه خدا كذاب (بسیار دروغگو) لقب میگیرد.


پیامبر اكرم علیه الصلاة و السلام در حدیث دیگری فرموده اند: آیة المنافق ثلاث: اذا حدث كذب و اذا وعد خلف و اذا ائتمن خان. متفق علیه. یعنی نشانه منافق سه چیز است: وقتی سخن میگوید دروغ میگوید، وقتی وعده دهد خلاف وعده مینماید و وقتی امانتی به او دهد خیانت میكند.
خداوند متعال نیز در مورد دروغ گویان چنین میفرماید: لعنت الله علی الكاذبین. (سوره آل عمران، آیه 61). یعنی لعنت خدا بر دروغ گویان است.
و در آیه دیگر میفرماید: ان الله لا یهدی من هو مسرف كذاب. (سوره غافر آیه 28). یعنی قطعا خداوند كسی را به راه نجات و رستگاری رهنمود نمیسازد كه تجاوز گر و دروغ پرداز باشد.

دین اسلام اهمیت فراوانی به تربیت درست مسلمانها میدهد كه بر پاكی قلب و زبان استوار باشد. رسول اكرم صلی الله علیه و سلم را قبل از پیامبری بخاطر صداقتش، صادق و امین لقب داده بودند زیرا در تمام مدت عمر دروغی از ایشان شنیده نشده بود.
خداوند متعال حضرت اسماعیل را بخاطر صداقت و راستگویی ستایش مینماید آنجا كه میگوید: و اذكر فی الكتاب اسماعیل انه كان صادق الوعد و كان رسولا نبیا. یعنی در كتاب آسمانی از اسماعیل بگو آن كسی كه در وعده هایش راست بود و پیامبر والا مقامی بود. (سوره مریم آیه 54)

رسول اكرم صلی الله علیه و سلم یارانش را به راستگویی امر میكنند. جعفر بن ابی طالب در مجلس نجاشی پادشاه حبشه میگوید: پیامبر ما را به راستگویی و امانت داری امر میكند. مسلمان راستگو و شجاع است و از كسی جز خدا نمیترسد در حالیكه دروغگو ترسو است و از مردم هراس دارد و مؤمن هرگز دروغگو نمیشود.


دروغ چیست؟

اینكه انسان واقعه ای را بیان كند كه اتفاق نیفتاده است یا چیزی را ادعا كند كه در او نیست. مثلاً بگوید: چنان كردم در حالیكه نكرده یا فلانی را دیدم در حالی كه وی را ندیده و این ویژگی و خصلت های منافقین است كه خداوند و رسول و مؤمنان از آن بیزار و متنفرند.


بخشی از اقسام و نمونه های دروغ

1ـ روزی پیامبر اكرم صلی الله علیه و سلم از خانه خارج شدند، كودكی را دیدند كه مشغول بازی است مادرش به او گفت: بیا تا چیزی به تو بدهم، پیامبر اكرم صلی الله علیه و سلم به زن گفتند: چه می خواهی به او بدهی و زن گفت: خرما. پیامبر گفتند: اگر آنچه وعده دادی عمل نكنی در نامه اعمالت یك دروغ ثبت میشود. پیامبر اكرم وی را از دروغ گفتن حتی به كودك خردسال نیز باز داشتند. زیرا برخی از مادران كودكشان را صدا میزنند و میگویند: بیا تا چیزی برای تو بدهم. همین كه كودك میآید چیزی به او نمیدهند. پس در نتیجه دروغگو میشوند. همچنین اگر كسی به دوستش بگوید كه فردا چیزی برای تو خواهم داد و ندهد به او دروغ گفته است.
2ـ اینكه انسان به دروغ ادعا نماید كه چیزی ازآنِ اوست مثلاً ادعا نماید كه این قلم یا كتاب كه در دست دوستش میباشد از آنِ اوست. با این ادعایش هم به دوستش دروغ گفته هم به خدایش.
3ـ داستانهایی را بگوید كه اتفاق نیفتاده است یا ادعا نماید كه سرمایه ای دارد در حالیكه چنین نیست.
4ـ دروغ به پدر و مادر. بعضی از فرزندان به منزل میآیند پدر و مادر از او میپرسند كجا بودی؟ و او به دروغ میگوید با دوستم بودم یا در كلاس بودم یا در راه معطل شدم و خداوند میداند كه او مشغول بازی و سرگرمی بوده است. خداوند او را بخاطر این دروغش محاسبه میكند.
5ـ دروغ به معلم: وقتی دانش آموز تنبل است و تكالیف مدرسه را انجام نمیدهد میگوید: مریض بودم یا پدرم مریض بود و من كارهای بیرون از منزل را انجام میدادم یا دروغ دیگری از این قبیل.
6ـ ادعا میكند كه خوابی دیده در حالیكه چنین خوابی ندیده است. كسی كه چنین ادعای نابجایی كند در روز قیامت در حالی خدا را ملاقات میكند كه خداوند بر او خشمناك است سپس او را وارد جهنم میكند. رسول اكرم صلی الله علیه و سلم میفرمایند: كسی كه خود را خواب نما كند یعنی به دروغ ادعا نماید كه خوابی دیده است در جهنم است.
7ـ شهادت دروغ. خداوند متعال میفرماید: واجتنبوا قول الزور. یعنی از سخن و گواهی دروغ بپرهیزید. (حج آیه 30) و نیز خداوند در اوصاف بندگان نیك میفرماید: والذین لا یشهدون الزور. یعنی مؤمنان واقعی كسانی اند كه شهادت دروغ نمیدهند یعنی مؤمنان از این خصلت زشت به دورند. (فرقان آیه 72)
شهادت به دورغ این است كه انسان به ناحق گواهی دهد. مردم از وی سؤال میكنند كه آیا فلانی را دیدی كه دزدی میكند یا قتلی را مرتكب میشود، در پاسخ میگوید بله در حالی كه نه او را دیده و نه شنیده است در این نتیجه با این شهادت دروغ وی، جان انسانی بی گناه به خطر می افتد. پیامبر اكرم صلی الله علیه و سلم گناه این كار را بسیار سنگین شمرده اند.
8ـ به دروغ سوگند بخورد. سوگند دروغ از گناهان كبیره است. كسی كه به دروغ سوگند یاد كند وارد جهنم میشود و چنین سوگندی را غموس یعنی غوطه خوردن در آتش، گویند مانند این است كه راه هفتاد ساله را بدون استراحت طی كند چه كسی تحمل چنین عذابی را دارد؟ بسیاری از مردم عادت كرده اند كه بگویند: «ولله» به خدا قسم و ما به خوبی میدانیم كه مسلمان جز برای كاری بسیار مهم سوگند نمیخورد. و زیاد سوگند خوردن دلیل بر دروغگویی شخص محسوب میشود و هرگز دلیل راستگویی نیست. پس ای برادر و خواهر گرامی زبانتان را از اینكه به دروغ سوگند یاد كنید پاك بدار و بدان كه مسلمان نه در راستی و نه در دروغ، سوگند یاد نمیكند.
9ـ یكی دیگر از اقسام دروغ این است كه شخصی در توبه اش با خدا صادق نباشد. اگر مسلمان گناهی انجام دهد و از آن توبه كند باید توبه اش صادقانه باشد و اگر توبه صادقانه نبود خیلی زود به آن گناه باز میگردد و وارد جهنم میشود.
10ـ و همچنین یكی دیگر از اقسام دروغ این است كه سخنان شخص بر اساس شنیده ها باشد یعنی هر چه را میشنود تعریف كند. رسول خدا صلی الله علیه و سلم میفرمایند: كَفَی بِالمَرْءِ كِذْبًا اَن یَحْدُثَ بِكُلِّ ما سَمِعَ. یعنی برای دروغگویی شخص همین بس است كه هر چه را میشنود بگوید. یعنی انسانی كه هر چه را میشنود برای مردم نقل كند دروغگو است بلكه از بدترین دروغگویان است.
11ـ اینكه فرد مسلمان برای خنداندن مردم لطیفه ها و جك های دروغی تعریف كند كه پایه و اساس ندارد.


سرانجام دروغگو

رسول اكرم صلی اله علیه و سلم به ما خبر داده كه برای دروغگویی عذاب سختی در جهنم در نظر گرفته شده است. در شب معراج رسول اكرم صلی الله علیه و سلم فردی را مشهاده نموده كه میله آهنی در دست دارد كه با آتش سرخ شده است آن را در رخسار چپش میگذارد و چنان از پشت آن را میكشد كه از زیر فك و رخسار راستش بیرون میشود. مرتب این كار را انجام میدهد. رسول خدا پرسید: او كیست؟ جبرئیل گفت: او دروغگو است كه تا روز قیامت این چنین مجازات میشود.

روزی امام بخاری رحمة الله علیه بخاطر شنیدن حدیثی از احادیث، نزد فردی رفتند و ایشان آن فرد را دیدند كه دامنش را جمع كرده به دنبال اسبش میرود و به اسب اشاره میكند كه داخل دامنش جو یا كاه است. وقتی اسب برگشت آن مرد پیراهنش را رها كرد و در آن نه جو بود نه كاه. امام بخاری بعد از مشاهده این صحنه فرمودند: كسی كه به حیوانی دروغ بگوید به انسانها نیز دروغ میگوید. و با سرعت آنجا را ترك كرده و رفتند. ابو امامه روایت كرده است كه رسول خدا صلی الله علیه و سلم فرمودند: اِنَّ الكِذْبَ بابٌ مِنْ ابوابِ النِّفاقِ. یعنی: بی گمان دروغ دری است از درهای نفاق. روایت شده كه حضرت ابوبكر صدیق رضی الله عنه در حالیكه خطبه میخواندند فرمودند: پیامبر اكرم صلی الله علیه و سلم پارسال در این مكان ایستاده و گریه كرد و فرمود: اِیَّاكُم و الكِذْبَ فَاِنَّهُ مَع الفُجُورِ و هُما فی النَّار. یعنی: از دروغ گفتن بپرهیزید، بی گمان آن همراه با فسق منبع فجور میباشد و صاحبان هر دو در آتش دوزخ میباشند.


شوخی و مزاح پیامبر اكرم صلی الله علیه و سلم صادقانه بود

بعضی از اوقات انسان فكر میكند كه اگر دروغ نگوید دیگران نمیخندند بنابراین سخنی میگوید كه اتفاق نیفتاده است ولی پیامبر اكرم صلی الله علیه و سلم به ما آموخته اند كه شوخی، مزاح و سرگرمی صادقانه و درست چگونه است. پیامبر فرموده اند: اِنِّی لَاَمْزَحُ و لا اَقُولُ الا حَقًّا. یعنی من مزاح و شوخی میكنم، اما جز حق چیز دیگری نمیگویم. به طور مثال رسول خدا صلی الله علیه وسلم به پیر زنی گفتند: در چشم های تو سفیدی است.زن گمان كرد كه هدف پیامبر بیماری است گفت: ای رسول خدا چنین نیست؟ پیامبر فرمودند: آیا در چشم های همه ما سفیدی و سیاهی نیست. سپس زن خندید.
و همچنین پیامبر اكرم صلی الله علیه و سلم به شوخی به پیر زنی گفتند: پیر زن ها وارد بهشت نمی شوند. پیر زنم كه گمان كرد هرگز وارد بهشت نمی شود شروع به گریه نمود. پیامبر اكرم خندیدند و فرمودند: در حال پیری كسی داخل بهشت نمی شود. چون خداوند متعال جوانی را دوباره به بهشتیان باز می گرداند و بهشتیان همه جوان هستند. و...


عاقبت صداقت و راستی

در زمان گذشته نوجوانی برای كسب علم و دانش راه سفر را در پیش گرفت. مادرش به او گفته بود: فرزندم هرگز دروغ نگو، زیرا نجات در راستی است گرچه انسان با راست گفتن به هلاكت برسد. مادر صد دینار و یا به روایتی چهل دینار به فرزندش داده بود. نوجوان راه سفر را در پیش گرفت و به بیابان رسید در راه تعدادی دزد به او برخوردند. به او گفتند: آیا همراهت پول هست گفت: آری صد دینار همراهم میباشد. دزدها از كار او در شگفت شدند و تعجب نمودند. زیرا مردم وقتی دزدها را میبینند پولشان را پنهان میكنند و میگویند پولی با ما نیست. سارقین خندیدند و گفتند: ما را مسخره میكنی.
آن نوجوان صادق گفت: نخندید، این مقدار پول همراه من هست، دزدها او را پیش رئیسشان بردند. رئیس دزدان به او گفت: چرا دروغ میگویی و ادعا می كنی كه با تو صد دینار است.
نوجوان گفت: به شما دروغ نگفتم. و این هم پولی كه همراه من است و صد دینار را بیرون نمود. رئیس دزدان گفت: فرزندم چرا دروغ نمیگویی؟ در جواب گفت: ماردم مرا به راستگویی دستور داده است من هرگز دروغ نمیگویم تا نافرمانی مادرم را نكره باشم. مرد شروع به گریه نمود و گفت: تو میترسی اگر دروغ بگویی مادرت ناراحت شود و من از اینكه خدا را ناراحت كنم نمیترسم.
فرزندم درس مهمی به من دادی، سپس توبه كرد و دست از دزدی برداشت و سایر دزدان نیز با او توبه نمودند. و جوان و مالش را رها كردند. آری این چنین در راستگویی نجات است.


مجارات دروغگو و پاداش راستگو

خشم خداوند متعال بر دروغگو است. او را وارد آتش میكند و نامش در نزد خدا به عنوان دروغگو ثبت میشود. مشهور به دروغگویی میشود و در نتیجه مردم از او فاصله میگیرند و سخنان وی پیش آنان اعتباری ندارد حتی مردم اگر حرفهای او درست هم باشد باور نمی كنند. از منافقین و فاجرین (بدكاران) به حساب میآید.


پاداش راستگو

1ـ خداوند متعال او را دوست میدارد و در نزد خداوند لقب صدیق به خود میگیرد و او را وارد بهشت میكند.
2ـ به راستگویی مشهور میگردد، مردم او را دوست میدارند چنانچه رسول خدا صلی الله علیه و سلم را دوست میداشتند.
3ـ از مؤمنان راستگو به شمار میآید.
4ـ خداوند متعال به سبب راستی و صداقتش او را از هر بدی نجات میدهد.


نكته های پند آمیز

1ـ راستگو دوست و دروغگو دشمن خداست.
2ـ راستگو از مومنان است و دروغگو از منافقین.
3ـ سخن حق را بگو گرچه تلخ باشد.
4ـ راستگو با راستین نجات میابد و دروغگو با دروغش هلاك میشود.
5ـ از نامهای رسول گرامی «صادق» است.
6ـ مسلمان جز راست نمیگوید و مؤمن دروغگو نمیشود، روزی شخصی از حضرت لقمان علیه السلام پرسیدند: شما چگونه این مقام و رتبه بلند را حاصل نمودید؟ فرمودند: با راستگویی، امانت داری و پرهیز از لغویات (لهب و لعب). رسول خدا صلی الله علیه و سلم فرمودند: شما ضمانت شش چیز را به من دهید من ضامن بهشت شما خواهم شد: 1ـ همیشه راستگو باشید. 2ـ حتی الامكان بر وعده و قول خود عمل كنید.3ـ به امانت خیانت نكنید. 4ـ شرمگاه خود را بر نامحرمان بپوشانید. 5ـ نگاههای خود را پائین بگیرید. 6ـ با دست ها از ظلم جلو گیری كنید.
فرمودند: راستگویی زینت اولیای كرام و دروغ نشانه بدبختیها میباشد.
پس چه خوب است كه بنا به فرموده پیامبر اسلام محمد مصطفی صلی الله علیه و سلم من كان یؤمن بالله و الیوم الآخر فلیقل خیرا او لیصمت. یعنی كسی كه به خدا و روز قیامت ایمان دارد باید سخن نیك بگوید و یا سكوت اختیار كرده و خاموش باشد، در گفتارمان تفكر كنیم تا خدای نكرده دروغی از ما سر نزند و یا اینكه ساكت و خاموش بنشینیم.


بزرگان می فرمایند خاموشی هفت خاصیت دارد:
1ـ زینتی است بی پیرایه
2ـ هیبتی است بی سلطنت
3ـ عبادتی است بی محنت
4ـ حصاری است بی دیوار
5ـ بی نیازی است بی عذر
6ـ فراغی است از كرام كاتبین
7ـ پوششی است برای عیبها

مآخذ: سفارشات رسول اكرم صلی الله علیه و سلم جلد اول ـ مختصر احیاء علوم الدین ـ نور الجواهر در اقوال الكبائر ـ غافلان را آگاه سازیم
كبایر (گناهان كبیره)



صفحات جانبی
آمار وبلاگ
  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :